Zihni Derin
Rize'de çay tarımının yerleşmesi için uzun yıllar çalışan ziraat öncüsü.
Bir çay fidanı nasıl bir bölgenin geçim kaynağına dönüştü?
Üç kısa an
- 1deneme
1923: Fidanlığı kurmak
Zihni Derin, Rize'de çay ve narenciye yetiştiriciliğini sınamak üzere çalıştı. Batum'dan getirilen bitkilerle ve bahçıvan Emil Vlakov'un katkısıyla yapılan denemeler, fikri sahada sınamanın ilk adımları arasındaydı.
- 2emek
1924: Kamu desteği
6 Şubat 1924'te kabul edilen 407 sayılı kanun, Rize ve Borçka'da çay dahil bazı ürünlerin yetiştirilmesini destekledi. Derin'in çalışmaları, diğer tarım uzmanları ve kamu kurumlarının katkılarıyla gelişti; bunu tek kişinin buluşu olarak anlatmak doğru olmaz.
- 3açılan kapı
1937–1940: Üreticiye uzanan yol
1937'den itibaren çay tohumu tedariki ve dağıtımı hızlandı. 1940 tarihli 3788 sayılı Çay Kanunu üreticilere destek sağladı. Derin'in yıllara yayılan saha emeği, araştırmayla üretim arasında köprü kurdu.
neden hâlâ önemli?
Bir tarım ürünü yalnız tohumu getirilerek değil, onu sürdürecek sistem kurularak yaygınlaşır.Bugünkü çay bahçeleri, araştırmacıların, üreticilerin ve kamu kurumlarının birlikte biriktirdiği emeğin izlerini taşır.
Kaynaklar ve fotoğraf
- Kemalettin Kuzucu, Türkiye'de Çaycılığın Tarihî Gelişimi (2003).
- Fatih Seyis ve arkadaşları, Tea (Camellia sinensis) Cultivation and Breeding in Turkey (2019).
- ÇAYKUR 2023 Faaliyet Raporu.
- Rize Belediyesi, Rize ve Çay.
- Görsel Zihni Derin'in portresi değildir; Rize çay bahçelerinin 2006 yılında çekilen fotoğrafıdır. Wikimedia Commons, Tea Rize.jpg, fotoğrafçı sly06, CC BY 2.0. Görsel değiştirilmeden kullanılmıştır. SHA-1 afa3f1ce04e4fb18dbb6ed3f382f3c8c13b570fc.